Mensen die moeite hebben om hun zorgpremie te betalen, zitten meestal niet in een comfortabele ‘ik-regel-het-wel’-fase. Vaak is het al alle hens aan dek: achterstanden bij huur, energie of boodschappen, en dan ook nog die maandelijkse zorgrekening die gewoon blijft doortikken.
Juist daarom komt de nieuwe actie van de Consumentenbond en ConsumentenClaim op een gevoelig moment. Zij stellen dat zorgverzekeraars in de afgelopen jaren te hard zijn geweest voor mensen met betalingsproblemen, met kosten en maatregelen die lang niet altijd klopten.
Actie ‘eerlijk incasseren zorgpremie’ zet druk op verzekeraars
De Consumentenbond en ConsumentenClaim trekken samen op met de campagne “Eerlijk incasseren zorgpremie”. Hun boodschap is simpel: incasseren mag, maar dan wel netjes. Geen extra kosten als dat niet mag, en geen aanpak die mensen met geldstress verder klem zet.
Volgens de organisaties kregen consumenten lang niet altijd passende hulp, zoals vroegtijdig contact of een redelijke betalingsregeling. In plaats daarvan zouden zij regelmatig zijn geconfronteerd met incassokosten die onterecht waren, en soms zelfs met een hogere premie.
Vier grote zorgverzekeraars krijgen de meeste aandacht
De aanleiding ligt in een meldpunt dat eind 2024 werd geopend, gericht op incassokosten bij zorgverzekeraars. Daarna volgde een brede uitvraag onder duizenden verzekerden. Daaruit zou een patroon naar voren komen, vooral bij de grootste spelers.
Het gaat volgens de Consumentenbond om CZ, Menzis, VGZ en Zilveren Kruis Achmea. Samen bedienen zij het overgrote deel van de markt, bijna 85 procent. Als daar structureel iets niet goed gaat, raakt dat dus heel veel huishoudens.
Het verschil tussen ‘niet willen’ en ‘niet kunnen’
Niemand zal ontkennen dat premie betaald moet worden. Het stelsel werkt nu eenmaal zo: met ieders premie wordt zorg voor iedereen mogelijk gemaakt. Maar er is een wereld van verschil tussen weigeren te betalen en simpelweg niet kúnnen betalen.
De bond zegt dat juist die tweede groep soms extra “straf” kreeg: incassokosten die de schuld verder opblazen, en maatregelen die de maandlasten verhogen. Daarmee worden geldproblemen niet opgelost, maar juist steviger vastgezet.
Hoe een achterstand kan uitmonden in een dure val
Wie langere tijd een zorgpremieachterstand heeft, krijgt te maken met stevige stappen. Na zes maanden kan een zorgverzekeraar iemand aanmelden bij het CAK. Vanaf dat punt verandert de betaling: je betaalt geen normale premie meer aan de verzekeraar.
In plaats daarvan volgt een hogere bestuursrechtelijke premie via het CAK, ongeveer 110 procent van de standaardpremie. Die prikkel is ooit bedoeld om wanbetaling te ontmoedigen, maar voor mensen zonder financiële ruimte kan dit veranderen in een armoedeval.
Compensatie sinds 2009 ligt op tafel
De Consumentenbond en ConsumentenClaim roepen zorgverzekeraars en andere betrokken partijen op om afspraken te maken over compensatie. Het gaat dan om consumenten die sinds 2009 mogelijk onterecht incassokosten of andere extra lasten hebben betaald.
Komen die afspraken er niet, dan houden de organisaties rekening met vervolgstappen, waaronder juridische actie. Voor consumenten die hiermee te maken hadden, is het verstandig om oude brieven, betaalregelingen, incassospecificaties en CAK-meldingen te bewaren.
Waarom dit niet alleen over geld gaat
Het debat raakt aan iets groters dan een paar euro incassokosten. Zorgverzekering is verplicht. Je kunt als consument niet zeggen: “Dan neem ik het product niet.” Dat maakt het extra belangrijk dat het systeem eerlijk en controleerbaar is.
Als mensen in de knel komen, is snel meedenken vaak effectiever dan stapelen van kosten. Niet alleen omdat het menselijker is, maar ook omdat schulden zo minder snel ontsporen. Uiteindelijk heeft niemand baat bij een opgelopen, oninbare schuld.
Wat je nu kunt doen als je dit herkent
Had je in het verleden betalingsproblemen met je zorgpremie en heb je incassokosten betaald? Dan kan het lonen om dat nog eens na te kijken. Zeker als je destijds het gevoel had dat er weinig ruimte was voor een regeling of uitleg.
Let vooral op: welke kosten precies zijn gerekend, wanneer je berichten kreeg, en of er duidelijke aanmaningen en termijnen waren. Hoe meer je kunt onderbouwen, hoe sterker je staat als er straks daadwerkelijk een compensatieregeling komt.
Armoede mag geen verdienmodel worden
Dat zorgverzekeraars premie moeten innen is logisch. Maar extra kosten opleggen aan mensen die al op omvallen staan, zonder dat dat juridisch of praktisch klopt, is iets anders. Dan verandert incasso van middel in een probleemvergroter.
De komende tijd wordt duidelijk of verzekeraars stappen zetten richting herstel en compensatie. Volg jij dit dossier ook, of heb je er ervaring mee? Laat het weten via onze sociale media: we lezen graag je reactie.
Bron: dagelijksestandaard.nl
