Wie zich verdiept in de belastingdruk voor ouderen die naast hun AOW nog extra inkomsten hebben, ontdekt een opmerkelijke uitkomst. Zeker als het gaat om inkomsten uit box 3, blijken de cijfers niet bepaald geruststellend voor deze groep.
In de komende jaren kunnen de gevolgen voor oudere spaarders en beleggers aanzienlijk zijn, zo blijkt uit recente berekeningen van belastingexperts.
De Nederlandse belastingheffing is voor veel mensen een complex systeem, waarin verschillende kortingen en schijven een rol spelen. Vooral voor gepensioneerden die naast hun uitkering nog extra vermogen of inkomen hebben, kan het ingewikkeld worden.
Tegelijkertijd worden diverse kortingen afgebouwd, wat invloed heeft op het uiteindelijke bedrag dat men overhoudt van extra inkomsten.
Belastingdruk box 3 kan flink oplopen
Vanaf 2026 krijgen AOW’ers te maken met een belastingdruk op extra inkomsten uit box 3 die kan oplopen tot ongeveer 54,2 procent. Dit percentage ligt aanzienlijk hoger dan het tarief voor topverdieners in box 1, en roept vragen op over de rechtvaardigheid van het belastingstelsel.
Box 3 betreft het inkomen uit sparen en beleggen, en is voor veel ouderen een belangrijke bron van extra inkomsten naast hun AOW-uitkering.
Hoewel het nominale tarief in box 3 op 36 procent ligt, blijkt uit de praktijk dat het uiteindelijke bedrag aan belasting dat een AOW’er betaalt vaak veel hoger uitvalt. Dit komt doordat de belastingdruk niet alleen wordt bepaald door het box 3-tarief zelf, maar ook door het gelijktijdig afbouwen van verschillende heffingskortingen.
LEES OOK:Pas op voor 1 januari, anders moet u straks honderden euro’s zorgtoeslag terugbetalen
Verschillende kortingen nemen af
Voor ouderen zijn met name de algemene heffingskorting en de ouderenkorting van belang. Deze kortingen zorgen ervoor dat een deel van het inkomen onbelast blijft. Zodra het inkomen echter stijgt, bijvoorbeeld door extra rendement uit vermogen in box 3, worden deze kortingen afgebouwd.
Vanaf 2026 worden beide kortingen verlaagd. De algemene heffingskorting daalt van €908,57 naar €876,62, wat een vermindering betekent van €31,95. De ouderenkorting gaat zelfs met €150 omlaag: van €1.467,30 naar €1.317,30. Dit zijn bedragen waar veel ouderen rekening mee moeten houden, aangezien die direct van invloed zijn op hun besteedbaar inkomen.
Voorbeeldberekening: AOW’er met extra vermogen
Om de effecten inzichtelijk te maken, nemen experts het voorbeeld van een AOW’er met een extra box 3-inkomen van €1.000. Op dit bedrag wordt direct 36 procent belasting geheven, wat neerkomt op €360. Maar daarmee is de kous niet af.
Door die extra inkomsten dalen de kortingen, en moet de AOW’er bovendien €31,95 meer belasting betalen vanwege de verminderde algemene heffingskorting, plus €150 door de afname van de ouderenkorting.
In totaal betaalt deze persoon dus niet alleen de €360 aan box 3-belasting, maar komt daar nog eens €31,95 en €150 bij. Daarmee loopt het totale bedrag aan belasting op tot €541,95 over een extra inkomen van €1.000.
Omgerekend betekent dit een effectieve belastingdruk van 54,2 procent, een percentage dat men eerder zou verwachten bij de hoogste inkomens, en niet bij gepensioneerden.
Wat als het box 3-inkomen daalt?
De situatie kan overigens ook anders uitpakken wanneer het box 3-inkomen juist daalt. In dat geval profiteren AOW’ers van een hogere heffingskorting, waardoor het besteedbare inkomen licht kan stijgen. Echter, voor wie spaargeld of beleggingen ziet groeien en daardoor meer rendement maakt, geldt dus een stevig oplopende belastingdruk.
Mogelijke maatregelen voor AOW’ers
Voor ouderen die geconfronteerd worden met deze hoge belastingdruk, zijn er enkele opties om te proberen de situatie te verzachten. Het is mogelijk om bijvoorbeeld het vermogen te spreiden over verschillende jaren, of om gebruik te maken van fiscale vrijstellingen indien men daarvoor in aanmerking komt.
Ook kan het lonen om vooraf te berekenen wat de gevolgen zijn van extra inkomsten, zodat men niet voor onaangename verrassingen komt te staan bij de belastingaangifte.
Voor veel AOW’ers blijft het echter een uitdaging om het overzicht te behouden, zeker nu de regels en kortingen steeds veranderen. Het is daarom raadzaam om goed op de hoogte te blijven van de actualiteit rondom het belastingstelsel, en waar nodig advies in te winnen bij een deskundige.
Fouten in aangifte 2022 en 2023: rendement niet goed verwerkt
Naast de veranderingen in de belastingdruk zijn er nog andere complicaties voor mensen met inkomsten uit box 3. Zo is gebleken dat er fouten zijn gemaakt bij de belastingaanslagen over 2022 en 2023. Sinds 16 oktober is het toegezegde werkelijke rendement niet verwerkt in deze aanslagen, waardoor sommige belastingplichtigen mogelijk een onjuiste aanslag hebben ontvangen.
Dit kan leiden tot verwarring en onzekerheid over de te betalen bedragen.
Deze situatie benadrukt het belang van nauwkeurigheid en transparantie in de belastingheffing. Zeker voor ouderen, die vaak afhankelijk zijn van een vast inkomen, kunnen fouten en veranderingen in het systeem grote gevolgen hebben voor hun financiële situatie.
Blik op de toekomst: fiscale druk neemt toe
De verwachting is dat de fiscale druk op AOW’ers met extra vermogen in de komende jaren verder zal stijgen. De combinatie van een relatief hoog box 3-tarief en het stapsgewijs afbouwen van kortingen zorgt ervoor dat deze groep een steeds groter deel van extra inkomsten moet afdragen aan de fiscus.
Daarmee betalen sommige AOW’ers in de praktijk een hoger percentage belasting dan topverdieners, wat tot discussie leidt over de eerlijkheid van het huidige systeem.
In de politiek en de samenleving wordt dan ook regelmatig gepleit voor herziening van de belastingregels voor ouderen. Tot het zover is, zullen veel gepensioneerden echter rekening moeten houden met een aanzienlijk deel van hun extra inkomsten dat naar de belastingdienst gaat.
