Het koude winterweer zorgt voor een stijgende vraag naar gas, waardoor de Europese gasvoorraden slinken en de prijzen opnieuw oplopen. De gasprijs heeft het hoogste punt sinds februari 2023 bereikt en dreigt verder te stijgen. Ondertussen brengen geopolitieke ontwikkelingen, zoals mogelijke Amerikaanse importheffingen en onderhoudswerkzaamheden in Noorwegen, extra onzekerheid op de energiemarkt.
Gasprijs bereikt hoogste punt sinds 2023
Op de Amsterdamse gasbeurs steeg de prijs voor gaslevering in maart deze ochtend met bijna 5 procent tot ruim 58 euro per megawattuur. Dat is het hoogste niveau in twee jaar. De aanhoudende kou in Noordwest-Europa is een van de belangrijkste oorzaken van deze stijging, aangezien de verwarming op veel plekken harder moet werken.
Analisten verwachten dat de vraag naar gas de komende dagen hoog blijft, wat kan leiden tot verdere prijsstijgingen. Dit brengt opnieuw zorgen met zich mee over de leveringszekerheid en mogelijke kostenstijgingen op langere termijn.
Gasvoorraden in Europa nemen snel af
Volgens cijfers van de Europese belangenvereniging voor gasinfrastructuur (GIE) zijn de Europese gasvoorraden momenteel voor minder dan de helft gevuld. Dit is de laagste stand voor deze tijd van het jaar sinds de energiecrisis van 2022. Ter vergelijking: vorig jaar rond deze periode waren de opslagen nog voor 67 procent gevuld.
De situatie in Nederland is niet veel beter. Hier zijn de gasopslagen nog voor ongeveer een derde gevuld. Dit betekent dat Europa het winterseizoen afsluit met een lage gasvoorraad, wat de kosten voor aanvulling in aanloop naar de volgende winter flink kan opdrijven.
Invloed van geopolitieke ontwikkelingen
Naast de toegenomen vraag spelen geopolitieke factoren een belangrijke rol in de huidige gasmarkt. De Verenigde Staten overwegen importheffingen op vloeibaar aardgas (LNG), wat de aanvoer naar Europa zou kunnen verstoren. LNG is essentieel voor Europese gasvoorraden, vooral nu de afhankelijkheid van Russisch gas is verminderd.
Daar komt nog bij dat gepland onderhoud in Noorwegen – inmiddels de grootste gasleverancier van Europa – deze zomer het aanbod kan beperken. Noorwegen levert momenteel ongeveer een derde van het totale Europese gas, en mogelijke onderbrekingen kunnen verdere prijsstijgingen veroorzaken.
Verbruik blijft stijgen
Volgens energiespecialist ICIS zal het Europese gasverbruik deze maand 17 procent hoger liggen dan een jaar geleden. De stijgende vraag komt voornamelijk door huishoudens en bedrijven die hun gasgebruik hebben opgeschroefd vanwege de winterse temperaturen. ICIS voorspelt dat de gasvoorraden tegen het einde van de winter nog slechts voor 37 procent gevuld zullen zijn.
Wat betekent dit voor consumenten?
De gevolgen van de stijgende gasprijs zullen niet direct voelbaar zijn voor consumenten. Energiebedrijven bepalen hun tarieven op basis van langere termijncontracten, waardoor de prijsstijging niet meteen wordt doorberekend.
Toch blijft de situatie onzeker. Als de gasprijs hoog blijft en de voorraden laag blijven, kan dit uiteindelijk resulteren in hogere energiekosten voor huishoudens en bedrijven. Ondanks de recente stijging ligt de gasprijs nog ver onder de piek van augustus 2022, toen de prijzen door de Russische gasleveringsproblemen boven de 340 euro per megawattuur uitkwamen.
